“I know I’ll see your face again“

Het beeld van de week toont een fragment uit de film ‘Verboden te zuchten’ (2000) van regisseur Alex Stockman. Niet meteen de meest bekende Belgische film en ook niet de meest bejubelde, maar niettemin toch absoluut de moeite om te zien, zeker voor de Brussel-liefhebbers onder ons. Ik leerde deze film kennen via mijn zeer goede vriend Stefan Perceval die in deze film de hoofdrol speelt en hiermee een moeilijke maar mooie uitdaging aanging. Alex Stockman slaagde erin om een sterke cast bijeen te brengen met naast Stefan Perceval onder meer Senne Rouffaer en Josse De Pauw. ’Verboden te zuchten’ vertelt het verhaal van de 26-jarige Joris die na een relatiebreuk besluit om de stad Brussel te verlaten voor het zonnige Portugal. In plaats van te vertrekken, besluit hij echter om in Brussel te blijven en zijn intrek te nemen in een oud familiehotel vlakbij het Brusselse Zuidstation. Daarop volgt een vierdaagse periode van bezinning, levensvragen, herinneringen, twijfels, dromen. De film toont zijn incognito zwerftocht doorheen de hoofdstad en de ontmoetingen met mensen die zijn pad kruisen.

Verboden te zuchten is geen makkelijke film, integendeel. De film bevat een complexiteit en gelaagdheid die ik wel weet te appreciëren maar die de film minder toegankelijk maakt voor het brede publiek. De sterkte van de film zit niet zozeer in de verhaallijn en -opbouw, dan wel in de prachtige beelden die een ongelooflijk sterk, kunstzinnig fotografisch portret van Brussel tonen. De prachtig vertolkte tweetalige dialogen versterken dit onverbloemde portret van Brussel. Alex Stockman is een Brusselaar in hart en nieren en zijn liefde voor deze grootstad deelt hij graag op een intrigerende manier met de kijker. Hij neemt de kijker mee door de stad, in de kroegen, over de markten, door de steegjes, door de straten…

Het resultaat is een monochroom, maar gelaagd en vooral eerlijk beeld tussen vervreemding en herkenning, tussen afstoten en aantrekken, tussen liefde en eenzaamheid. Het sterk contrast en de diepe zwarte tinten voegen een extra dimensie toe. Interessant om weten ook is dat de soundtrack van de film gecomponeerd werd door Daan. In 2001 werd de film in Rotterdam genomineerd voor een Tiger Award. Hou je van Brussel, dan hou je ook zeker van deze film. Een stil maar prachtig portret van een bij momenten bevreemdende maar prachtige stad.

Bekijk hier de volledige trailer en een fragment van Verboden te zuchten.

Gisterenavond werd in kunstencentrum België (Hasselt) de filmversie van ‘INNI’ van de Ijslandse post-rockgroep Sigur Ros geprojecteerd. Sigur Ros bracht voor het eerst een (live)album uit met een (bijna) integrale versie (75 min.) van hun voorlopig laatste concerten. Van dit live concert werd door regisseur Vincent Morisset een film gemaakt. Deze concertfilm reist momenteel de wereld rond. KC België had de eer om de film als eerste hier bij ons in een concertopstelling te mogen vertonen. En het resultaat is prachtig en kan – zoals terecht op de Cobra site wordt vermeld – beschouwd worden als een bevreemdend staaltje film noir. De intieme close-up beelden en de muziek slepen je ver mee in de bevreemdende wereld van Sigur Ros. De film wordt gekenmerkt door een zekere donkere ondertoon die versterkt wordt door de abstracte zwart-wit beelden. Heel anders dan de film ‘Helma’ die KC België ook toonde . ‘Helma’ omvat een compilatie van beelden tijdens de tournee van Sigur Ros door Ijsland. Deze film toont een prachtig portret van Sigur Ros en van hun thuisland dat niemand onberoerd laat. In tegenstelling tot de donkere, abstracte beelden van ‘Inni’ toont ‘Helma’ een heel andere wereld en sfeer, namelijk die van de prachtige Ijslandse natuur.  De prachtige kopstem van ‘Jonsi’ Birgisson, versterkt door de intense, symfonische klanken deden menige toeschouwer ver wegdromen. Het beeld van de week toont het mooiste fragment van de avond, deze keer in een heel andere setting (Abbey Road Studios) met orkest en koor. Een prachtig moment van kippenvel, stilte, een traan…dat doorheen de song nog sterker en mooier wordt.

Limburgs designer Michaël Verheyden werd door Wallpaper - een toonaangevend internationaal magazine over design, architectuur, interieur, kunst en mode – uitgenodigd om deel te nemen aan hun Handmade tentoonstelling tijdens de designweek in Milaan. Voor dit event creëerde hij een ‘geometrie set’, een luxueuze box die alles voorziet wat een designer nodig heeft om een complete schets of tekening te maken.

Meer info: http://www.michaelverheyden.be/wallpaperhandmad.html

Gisteren was het precies vier jaar geleden dat mijn grootmoeder Alouysa Pauwels, de moeder van mijn vader, overleden is. Elk afscheid betekent de geboorte van een mooie herinnering. De herinneringen zitten nog vers in mijn geheugen. Bomma was een straffe madam. Levenslust en fierheid op wie ze was, wie ze liefhad en kende, waar ze werkte en leefde, dreven ze zover het kon. Het café, nu gekend als brasserie ‘De Sleepvaart’, dat ze mee oprichtte en waarvan ze de stuwende kracht was, was haar leven. Ze genoot ervan te werken, zelfs op de momenten dat het haar moeilijker ging. Niet alleen de taverne lag haar nauw aan het hart maar ook de vele mensen die ze daar mocht leren kennen. Ze genoot ervan urenlang met mensen te spreken, naar hun verhalen te luisteren, met hen plezier te maken en nieuwe dingen te ontdekken. Ze was niet nieuwsgierig maar leergierig. Een mens is nooit te oud om te leren, zei ze altijd. Ze was graag onderweg naar nieuwe plaatsen, bij voorkeur aan het haar vertrouwde water met mijn vader Theo. Kortom, ze genoot van het leven en van alles wat het leven te bieden had. Zo genoot ze ontzettend van muziek en placeerde ze graag een danske. Ter nagedachtenis van mijn grootmoeder laat ik jullie graag één van haar favoriete muziekfragmenten horen: de soundtrack van ‘Limelight’ (1952) van Charlie Chaplin van Montovani. De (krakende) plaat van deze film werd ten huize Moons-Pauwels grijs gedraaid, en dit met een grote draai aan de volumeknop, en ook ik mocht nu en dan mee genieten. Hoofdfiguur in deze mooie, ontroerende film die weinigen koud zal laten is de comedian Calvero – gespeeld door Chaplin – die na groot succes in de vergetelheid begint te raken. Samen met de neerslachtige balletdanseres Terry – vertolkt door Claire Bloom – tracht hij weer vertrouwen en zin te krijgen in het leven. Eén van de hoogtepunten van de film is het klassieke duet van Charlie Chaplin met zijn collega-rivaal comedian Buster Keaton, het enige en vandaar historische moment dat ze samen op het witte doek verschenen. Een eerbetoon aan wat ooit was.

“(…) Rembrandt en Hals gebruikten ze geen zwart? En Velasquez??? Niet alleen één, maar zeven en twintig zwarten verzeker ik u (…)” (uit een brief van Vincent Van Gogh – de zogenaamde schilder van het zuiderse licht en de zon – aan Theo Van Gogh, Nuenen, 1885)

Zwart is ongetwijfeld de constante in het minimaal, doch niet minimalistisch, werk van Ado Hamelryck, ‘de handwerksman van het zwart’. De Genkse beeldend kunstenaar Ado Hamelryck (Halle, °1941) studeerde aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten te Brussel en aan het Hoger Instituut voor Schone Kunsten te Antwerpen. Hij was als docent verbonden aan de toenmalige Katholieke Hogeschool Limburg, afdeling Audiovisuele en Beeldende Kunst (nu Media & Design Academie). In samenwerking met FLACC organiseerde C-Mine Cultuurcentrum Genk, onder het curatorschap van cultuurfilosoof Francis Smets, een fantastische overzichtstentoonstelling van het werk van Hamelryck, met als titel ‘Niet één zwart, maar zevenentwintig zwarten verzeker ik u’. De tentoonstelling toont zijn werk vanaf het midden van de jaren ’70 en omvat zijn grootschalige grafiettekeningen, materieschilderijen en reliëfs, pentekeningen, boekjes, etc., in vol zwart of in subtiele of minder subtiele schakeringen ervan.

Het werk van Hamelryck karakteriseert zich door verdieping, repetitieve beweging en beheersing van materie en techniek. De subtiele reliëfwerking, de herhaling en het spel van licht en schaduw overstijgen het niveau van minimalisme en doen een soort van geheimzinnige schriftuur ontstaan, die het sterkst tot uiting komt in zijn prachtige pentekeningen en boekjes. De rijkdom aan tonaliteit en textuur en de oneindige mogelijkheden en schoonheden van zwart, alsook het mysterie achter de vele zwarten, maken van Ado Hamelryck één van de best bewaarde geheimen van onze Belgische kunst.

Indien je de tentoonstelling nog wil zien, dan moet je je haasten naar C-Mine Cultuurcentrum Genk want morgen (zondag 15/5) is de laatste dag dat je het werk van Hamelryck kan bewonderen. De tentoonstelling is geopend van 12u tot 17u. Ben je te laat voor de tentoonstelling, dan kan je nog kennismaken met het werk via de prachtige uitgebreide catalogus van de tentoonstelling.

The Straight Story (1999) van David Lynch, zeer mooie, oprechte film, vind ik. De film doet je beseffen dat je bepaalde zaken in het leven niet mag uitstellen want op een bepaald moment kan het misschien wel eens te laat zijn, dat het niet altijd makkelijk moet zijn zolang het maar waardevol is, dat je soms een lange weg moet afleggen maar dat deze weg het traject alleen maar mooier maakt. Een film waar nog plaats is voor tijd, rust, stilte, (natuurlijke) schoonheid, reflectie, diepgang. Mooi verhaal, prachtige beelden, mooie muziek, sterke acteerprestaties. Hier word ik stil van. Hier geniet ik van.

Zo puur en zo mooi: ‘no sound but the wind’ van de Editors. De muziek en de tekst spreken voor zich.

“La mer est sans route, la mer est sans explications.” (Baricco)

Wie heeft er geen mooie herinneringen aan onze Belgische kust. Tijdens mijn jeugd spendeerde ik heel wat tijd in Blankenberge, op onze vaste plek in de mooie jachthaven. Een verborgen plekje dat weinigen kennen is het onbewaakte oude strand aan de jachthaven van Blankenberge. Daar lijkt de Blankenbergse massa even ver weg. De laatste jaren ontdekte ik vooral de ‘vergane glorie’-charme van Oostende, terecht de Koninging der badsteden genoemd. Oostende illustreert dat schoonheid vergankelijk is maar voor altijd haar sporen nalaat. 

Als je even met nostalgie wil terugkijken naar je vakantiejaren aan de kust, dan moet je zeker eens een bezoekje brengen aan de tentoonstelling ’Annemieke en de smarties’. Deze tentoonstelling (curator Johan De Vos) kadert binnen het Internationaal Fotofestival Knokke-Heist en toont een selectie van de vele foto’s die door operateurs van Photo Hall tussen 1933 en 1980 werden gemaakt van vakantiegangers aan onze Belgische kust. De tentoonstelling laat weinigen onberoerd en roept ongetwijfeld herinneringen op aan onze jeugd of aan fotoalbums van onze ouders en grootouders. Je kan de tentoonstelling nog tot en met 13 juni bezoeken in het Sincfala Museum in Knokke-Heist. Meer informatie over ‘Annemieke en de smarties’ en het Internationaal fotofestival vind je op www.fotofestival.be.    

Als ode aan de zee, aan onze jeugd, en vooral aan de vriendschap stoffeer ik dit beeld van de week nog graag met  ’Les filles du bord de mer’, niet in de versie van Arno maar de originele Adamo-hit uit de jaren ’60 . 

Ik had deze week de gelegenheid om de internationale kunst- en antiekbeurs TEFAF te bezoeken in Maastricht. The European Fine Art Fair (TEFAF) opende op 17 maart voor de 24^ste keer haar deuren in het MECC te Maastricht. De internationale kunst- en antiekbeurs is één van de meest invloedrijke kunst- en antiekevenementen in de wereld. TEFAF toont een uitzonderlijke selectie van meesterwerken van 260 prestigieuze galerijen uit 16 verschillende landen. Met wat op TEFAF te koop is, kan men enkele musea voorzien van oude meesters, moderne en hedendaagse kunst en antiquiteiten. Vorig jaar trok dit topevenement meer dan 70.000 bezoekers uit de hele wereld.

Wanneer je als liefhebber van hedendaagse kunst op TEFAF rondloopt, dan hoop je heel veel geld te verdienen of, nog beter, snel de lotto te winnen. De prijzen van de kunstwerken variëren van 2.500 euro (wat daar zeer goedkoop is) tot vele miljoenen euro’s (bijvoorbeeld voor een Renoir).  Geen spek voor mijn bek, zoals ze dat bij ons zeggen.

Maar kijken kost geen geld dus dat heb ik dan ook met veel bewondering gedaan. Eén van mijn favorieten – naast Axel Vervoordt, Jean Prouvé, Lucio Fontana, Hans Richter etc. - waarvan ook een werk op TEFAF getoond werd, is Mark Rothko (zie foto beeld van de week). Rothko (1903-1970) was een (in Rusland geboren) Amerikaanse Joodse kunstenaar. Zijn werk kan je beschrijven als eenvoudig, abstract, kleurrijk, groot, tijdloos en intiem. Of om het met de woorden van Rothko te zeggen: “Er zijn kunstenaars die alles willen vertellen maar ik voel dat het slimmer is om weinig te zeggen. Mijn schilderijen zijn soms aangeduid als facade, en inderdaad, het zijn facades.”

Meer informatie over TEFAF en Rothko vind je op http://en.wikipedia.org/wiki/Mark_Rothko en http://www.tefaf.com/

Morgen is het Valentijnsdag, het feest van de geliefden. Het is geen toeval dat Sint-Valentijn op 14 februari wordt gevierd. Al in 496 riep Paus Gelasius 14 februari uit tot de dag van de Heilige Valentijn. Maar wat het precieuze Valentijnsverhaal is, dat blijft – net zoals de liefde – een mysterie. Er bestaan heel wat legenden over de geschiedenis van Valentijn. Zo wordt Valentijn wel eens in verband gebracht met de Lupercalia, het Romeinse vruchtbaarheidsfeest dat op 15 februari plaatsvond. Maar over de ware ontstaansgeschiedenis en inspirator bestaat geen duidelijkheid, laat staan eensgezindheid. Vanaf de jaren ’90 groeide Valentijn steeds meer uit tot een commercieel feest, met heel wat voor- en tegenstanders. Maar believer of niet, verliefd of niet, morgen kunnen we niet om het Valentijnsfeest heen. Vandaar ‘L’envie d’aimer’ van Daniel Lévi , een ode aan de liefde.

“C’est tellement simple, l’amour. Tellement possible, l’amour
A qui l’entend, regarde autour. A qui le veut, vraiment
C’est tellement rien, d’y croire. Mais tellement tout, pourtant
Qu’il vaut la peine, de le vouloir, de le chercher, tout le temps.” (Daniel Lévi)